Light, junior czy senior, z dodatkową dawką witaminy C oraz niskocukrowe – to nowoczesne, skomponowane specjalnie z myślą o małych zwierzętach futerkowych pokarmy, które coraz częściej goszczą na sklepowych półkach. Którym z nich warto przyjrzeć się bliżej?
W obrębie grupy nazywanej powszechnie małymi zwierzętami futerkowymi możemy wyróżnić wiele gatunków mających odmienne potrzeby pokarmowe. – Choć najliczniejszą grupę stanowią gryzonie i zajęczaki, to mamy w niej także przedstawicieli drapieżników, tj. fretki. Nawet w przypadku gryzoni możemy wyraźnie wyróżnić grupy zwierząt o odmiennych potrzebach i upodobaniach żywieniowych – zauważa Elżbieta Anioł, kierownik sprzedaży i marketingu firmy Versele-Laga w Polsce. Jak zatem prawidłowo skompletować ofertę pokarmów dla poszczególnych gatunków?
Co natura dała
Króliki, świnki morskie, szynszyle, koszatniczki, a także chomiki należą do grupy małych zwierząt roślinożernych. Ich organizmy są przystosowane do trawienia tych części roślin, które zawierają duże ilości włókna. By zatem zapewnić zwierzęciu niezbędne do życia składniki, powinno się podawać im karmę zbliżoną do tej, którą żywią się na wolności. Naturalne dodatki, takie jak wyciągi z roślin czy kwasy omega, znajdują się w najlepszych i najbardziej pożądanych na rynku karmach. – W pełnowartościowym pokarmie dla gryzoni nie może zabraknąć warzyw, ziół i traw, bo są one źródłem naturalnego błonnika, który wspomaga procesy trawienne – podkreśla Sara Matuszewska z firmy Hobby.
Królik, świnka morska, koszatniczki, czyli kto?
Króliki należące do rodziny zającowatych w środowisku naturalnym odżywiają się trawami, liśćmi, kwiatami, korą, a nawet korzeniami drzew i krzewów. – Króliki oraz gryzonie typu świnka morska, szynszyla oraz koszatniczka to typowi trawożercy, potrzebują więc w pokarmie bardzo dużej ilości włókna, a niskiej zawartości skrobi i energii – podkreśla Elżbieta Anioł. Karma dla tych zwierząt powinna być zatem bogata w trawy, zioła i owoce, które zwierzęta spożywają w środowisku naturalnym. – Niezbędnym składnikiem każdego, prawidłowo zbilansowanego pokarmu dla królików musi być siano oraz warzywa – dodaje Sara Matuszewska. – Dodatkowo poszczególne gatunki mają specyficzne potrzeby. Śwince morskiej musimy zapewnić ekstra dodatek witaminy C. Co ważne, powinna być ona w formie stabilizowanej, a więc zabezpieczonej przed utlenieniem. Natomiast pokarm dla szynszyli i koszatniczek powinien być niskocukrowy – podkreśla Elżbieta Anioł. Należy więc podawać tym zwierzętom pokarm zawierający natkę pietruszki oraz jej korzeń, gałęzie drzew oraz ziaren zbóż i słonecznika.
Gryzonie – od chomika do szczura
– Chomiki, myszy i szczury to zwierzęta, dla których niezbędna w diecie jest większa ilość białka i energii. Nie pogardzą również białkiem zwierzęcym, choćby w postaci larw owadów – mówi Elżbieta Anioł. Pełnowartościowe mieszanki dla chomików muszą być bogate w witaminę E, orzechy oraz ziarna zbóż. Do mieszanek dla gryzoni dodaje się również rokitnik, który odkryto już w starożytności. Jest to jedna z niewielu roślin na świecie zawierająca witaminę B12. Dowiedziono, że wzmacnia sierść zwierzęcia oraz wspomaga wzrost lanoliny, czyli wosku zwierzęcego – mówi Sara Matuszewska. Mieszanki premium są też wzbogacane innymi ziołami o wysokich walorach smakowych i odżywczych. Hitem ostatnich lat są specjalnie preparowane, gotowe koktajle witaminowe, które stanowią najczęściej uzupełnienie karm podstawowych dla gryzoni.
Fretka – mały wielki drapieżca
– Fretka to chyba na równi z kotem „najbardziej mięsożerne” zwierzę spośród tych trzymanych w domu. Wymaga więc specyficznej diety bogatej w składniki pochodzenia zwierzęcego, czyli mięso i podroby. Dieta fretek musi zawierać określoną, dużą ilość kalorii dostarczanych w postaci tłuszczu – mówi Jolanta Grotkowska, lekarz weterynarii, konsultant Beaphar Polska Sp. z o.o. Jak zauważa rozmówczyni, w naturze fretki nieustannie polują, dostarczając niezbędnych składników odżywczych swojemu organizmowi. Jako że prowadzą bardzo aktywny tryb życia, mają również niezwykle szybki metabolizm. – Dieta fretek oprócz odpowiedniej ilości białka i kalorii powinna zawierać wszystkie niezbędne składniki, takie jak witaminy i minerały, które zapewnią piękny wygląd sierści, prawidłową kondycję i wzmocnią odporność – podkreśla Jolanta Grotkowska.
Light, junior i senior
Niektóre gatunki są szczególnie narażone na nadwagę ze względu na spędzanie większości życia w klatce. – Właścicielom zwierząt skłonnych do nadwagi oraz szczególnie wrażliwych polecamy pokarmy light oraz sensitive z linii Nature Re-Balance – mówi Elżbieta Anioł. Producenci oferują również pokarmy dostosowane do wieku zwierzęcia. – Posiadamy w swojej ofercie specjalną karmę do 6. miesiąca życia – Cuni Junior Nature dla małych królików – podkreśla Elżbieta Anioł. Pokarmy junior i senior zawierają specjalnie dobrane składniki, odpowiednio dopasowane do wieku zwierzęca. – Karmy dla seniorów produkowane są ze szczególnym uwzględnieniem przypadłości związanych z wiekiem, takich jak otyłość czy osłabione siekacze. Znajduje się w nich znacznie więcej warzyw niż owoców. Mieszanki dla juniorów wzbogacone są w przetworzone warzywa w postaci drobnych chrupek, które ułatwiają przyswajanie najważniejszych składników odżywczych. Firma Hobby posiada w swojej ofercie tego typu produkty pod marką Vitapol oraz Lolo Pets – podkreśla Sara Matuszewska.
Moda na ekstruzję
Właściciele zwierząt poświęcają coraz więcej uwagi prawidłowej hodowli i żywieniu. Stąd też coraz bogatsza oferta produktów skierowanych do gryzoni. – Godnym zauważenia jest fakt produkcji niektórych karm z wykorzystaniem ekstruzji. W wyniku tego procesu powstaje jednolity pod względem fizycznym pokarm podawany zwierzętom w postaci granulatu. Taka forma sprawia, że eliminuje się możliwość spożywania tylko niektórych składników karmy – mówi Jolanta Grotkowska. Czy można mówić o nowych zasadach komponowania diet? – Wielu producentów karm dla zwierząt wykorzystuje różne nowości, w znaczący sposób poprawiając walory pożywienia. Przykładowo, dodatek składników roślinnych z dużą zawartością chlorofilu niweluje nieprzyjemną woń odchodów. Dodatek alg bogatych w minerały, witaminy, aminokwasy i nienasycone kwasy tłuszczowe ma dobroczynny wpływ na wygląd okrywy włosowej, zapewniając jej doskonałe wybarwienie. Te i wiele innych, podobnych nowinek z czasem staje się standardem wśród karm dla małych zwierząt futerkowych – podkreśla Jolanta Grotkowska.
Karmy na sklepowej półce
Właściciele królików, chomików czy koszatniczek, świadomi specyficznych potrzeb swoich pupili coraz śmielej sięgają po karmy specjalistyczne. Warto zatem systematycznie poszerzać półkę z karmami o te z kategorii premium, dostosowane do wymogów poszczególnych gatunków. Klienci zmagający się z otyłością królików często poszukują właśnie karm light czy senior. Posiadacze młodych osobników wybierają się do sklepów po karmy dla juniorów. Jak potwierdzają specjaliści, w związku ze szczególnymi wymaganiami poszczególnych gatunków specjalizacja wśród pokarm dla tak pojemnej grupy, jak małe zwierzęta futerkowe, stała się dziś nieunikniona.
Podstawowe zalecenia dietetyczne
Jolanta Grotkowska,
lekarz weterynarii, konsultant Beaphar Polska Sp. z o.o.
Możemy założyć, że w wypadku małych zwierząt trzymanych w domu istotna jest przede wszystkim właściwa zawartość witamin i innych substancji biologicznie aktywnych oraz mikroelementów. Zwierzęta te żyją w środowisku, które jedynie przypomina warunki naturalne i z pewnością ich nie zastąpi. Nasi podopieczni nie mogą więc korzystać ze świeżych roślin stanowiących zasadniczy element ich diety (bo zawierają najwięcej witamin). Jednak w wyniku suszenia, różnych zabiegów technologicznych i długotrwałego przechowywania ilość złożonych związków biologicznie aktywnych, do których należą witaminy, ale też naturalne antyoksydanty (np. polifenole) czy fitohormony (np. fitosterole lub fitoestrogeny) znacznie spada na skutek ich rozpadu. Tym sposobem wartość biologiczna tych składników pożywienia obniża się. Dobry, odpowiednio skomponowany pokarm dla zwierząt powinien więc uwzględniać ubytek tych substancji szczególnie wrażliwych na upływ czasu i oddziaływanie procesów technologicznych. Jak łatwo zauważyć, także odpowiednie warunki przechowywania i transportu będą miały wpływ na jakość oferowanych wyrobów. Przedstawiona zależność tłumaczy też w zrozumiały sposób, dlaczego nie powinno się stosować karm w żywieniu zwierząt po upływie ich terminu ważności. Istotnym elementem jest zawartość białka w diecie zwierząt, a szczególnie zwierząt młodych i rosnących, dla których białko jest elementem budulcowym. Niemal wszyscy producenci bilansują skład diety na podstawie ogólnej zawartości białka, nie analizując składu poszczególnych aminokwasów. Oczywiście potrzeby poszczególnych gatunków zwierząt są różne i nie można wskazać tu jakiejś generalnej zasady. Układając właściwa dietę dla konkretnego gatunku należy tak dobierać źródła białka, aby nie tylko ogólna ilość białka, ale też skład aminokwasowy był zgodny z zapotrzebowaniem. Pragnę też zaznaczyć, że tak samo jak szkodliwy może być niedobór pewnych składników, podobnie szkodliwie może oddziaływać ich nadmiar. Często spotykam się z tym, że dieta wielu domowych zwierząt, takich jak: świnki morskie, króliki, szynszyle czy koszatniczki, zawiera zbyt małą ilość włókna pokarmowego (złożonych węglowodanów), a zbyt dużą porcję skoncentrowanych, łatwo przyswajalnych węglowodanów. Przewód pokarmowy tych zwierząt dostosowany jest do pozyskiwania energii, przy współuczestnictwie bakterii jelitowych, ze złożonych węglowodanów jak celuloza, która stanowi element strukturalny części roślin – najprostszym źródłem tego składnika jest siano. Przestrzeganie podstawowych zaleceń dietetycznych dla poszczególnych gatunków zwierząt jest bardzo istotne. Informacje o właściwym postępowaniu znajdują się na opakowaniach karm i znaleźć je można w dostępnej literaturze na temat domowej hodowli tych zwierząt. Wystarczy je przeczytać, zrozumieć, na czym polega właściwe postępowanie, i stosować się do tych zaleceń, a uniknie się w przyszłości niepotrzebnych kłopotów ze zdrowiem naszych podopiecznych.
Sara Matuszewska,
córka i prawa ręka Piotra Matuszewskiego, właściciela firmy Hobby
Trendy w żywieniu zwierząt
Na rynku pojawia się coraz więcej pokarmów przetwarzanych, ekstrudowanych. Na szczęście oprócz tych produktów, które mogą stanowić jedynie suplement codziennej diety zwierzęcia, wielu producentów skłania się w stronę natury i czerpie z niej inspiracje w tworzeniu odpowiednio zbilansowanych mieszanek. Firma Hobby opracowała nową linię o nazwie Vita Herbal, w której każdy klient znajdzie coś dla swojego zwierzęcia. W skład produktów z tej linii wchodzą naturalne, suszone owoce i warzywa, trawy, zioła, kwiaty oraz nasiona. Wszystko naturalne i zdrowe, pozbawione konserwantów. Technologia produkcji tych mieszanek zabezpiecza przed utratą walorów zapachowych i smakowych składników. Metoda pakowania produktu w folię z gazem atmosferycznym, sprawia, że okres ważności wydłuża się do dwóch lat.
To, co najważniejsze
Elżbieta Anioł,
kierownik sprzedaży i marketingu firmy Versele-Laga w Polsce
Minimum, jakie powinna spełniać każda karma, to zbilansowany naukowo skład, dostosowany do potrzeb danego gatunku zwierzęcia i wysoka jakość komponentów użytych do jej produkcji. Właściwy dobór naturalnych składników z uwzględnieniem tych, z których zwierzęta korzystają w naturalnym środowisku, sprawia, że karma jest smaczna i chętnie zjadana. Dodatkowo najlepsze karmy wzbogacone są w nutraceutyki, czyli naturalne dodatki, takie jak wyciąg z juki, kwas omega, odkłaczacz itp., które korzystnie wpływają na zdrowie i witalność. Co bardzo istotne – karma powinna być pakowana w atmosferze beztlenowej, bo tylko wtedy zachowuje wszystkie walory odżywcze i aromat.
A co dla fretek?
Szymon Łapacz,
koordynator sprzedaży firmy PPHU Ewenement
Fretki to zwierzęta o szczególnych wymaganiach pokarmowych. Od momentu wprowadzenia karm Totally Ferret do naszej oferty kładziemy nacisk na edukację i przede wszystkim odróżnienie potrzeb żywieniowych fretek i kotów. Różnic jest naprawdę wiele, począwszy od zapotrzebowania na białko i tłuszcz, w tym odpowiednią kompozycję białek, na zawartości tauryny i błonnika kończąc. Niewłaściwa kompozycja karmy nie tylko wpływa na nieprzyjemny zapach fretki, jej samopoczucie i witalność, ale także zwiększa ryzyko wystąpienia wielu schorzeń, np. układu moczowego. W naszym programie żywienia mamy karmy dla szczeniąt, dorosłych fretek oraz dla seniorów, odpowiadające potrzebom tych zwierząt w różnych okresach ich życia. Rynek karm dla fretek nie rozwija się w Polsce w tak dużym tempie, jak za granicą, jednak możemy zaobserwować podobne trendy: jeszcze lepsze dopasowanie składu do potrzeb pokarmowych oraz rozszerzanie portfolio o produkty dla szczeniąt czy fretek w starszym wieku.
Białko, włókno, witaminy
Kamil Trybus,
referent ds. marketingu firmy Certech
Każde ze zwierząt cechuje się innymi wymogami żywieniowymi. Najważniejszy jest dobór właściwej karmy, która posiada odpowiedni skład i dostarczy im niezbędnego białka, włókna, tłuszczu oraz witamin i minerałów. Wszelkie nieprawidłowości w żywieniu często są przyczyną zaburzeń trawiennych (np. biegunka, wzdęcia) oraz problemów z uzębieniem. Zęby gryzonia stale rosną, gdy nie dostarczamy im pożywienia odpowiednio twardego, nieprzetworzonego, czyli takiego, do jakiego miałyby dostęp w swoim naturalnym środowisku. Ostatnio można zauważyć wzrost popytu na karmę pozbawioną ziarna (lub z jej minimalnym udziałem). Ziarno w karmach powinno funkcjonować jako dodatek i nie może stanowić codziennej diety gryzonia. Modne są również wszelkiego rodzaju naturalne przysmaki, którymi możemy nagradzać pupila.



autor: Anna Walczak